Popularne mity – spis treści
- Fizjoterapia jedynie wspomaga leczenie
- Fizjoterapeuta nie może podejmować samodzielnie decyzji o sposobie leczenia
- Fizjoterapia nie jest dla każdego
- Fizjoterapia pomaga tylko osobom niepełnosprawnym
- Fizjoterapia pomaga przede wszystkim osobom w starszym wieku
- Kobiety w ciąży nie mogą korzystać z pomocy fizjoterapeuty
- Poziom współpracy Pacjenta z fizjoterapeutą nie ma wpływu na przebieg terapii
- Fizjoterapeuta to masażysta
- Fizjoterapia i fizykoterapia to jest to samo
- Przed rozpoczęciem fizjoterapii konieczne są badania takie jak MR, RTG, USG czy CT
- Łatwo jest zdobyć zawód fizjoterapeuty
- Skuteczna fizjoterapia wymaga wielu wizyt u specjalisty
- Skuteczna fizjoterapia wymaga specjalistycznego sprzętu
- Skuteczna terapia zależy wyłącznie od doświadczenia fizjoterapeuty
- Fizjoterapię należy rozpocząć od razu po urazie lub operacji
Fizjoterapia – 15 mitów
Rośnie poziom wiedzy dotyczący zawodu fizjoterapeuty. Tym samym fizjoterapia zyskuje na znaczeniu i staje się ważnym elementem w leczeniu problemów układu ruchu. Jednakże pomimo popularyzacji wiedzy jak również kampanii społecznej nastawionej na wzrost świadomości zawodu, nadal istnieją mity, które dziś postaramy się obalić.
Czym jest fizjoterapia, jak wygląda praca fizjoterapeuty, w czym terapia fizjoterapeutyczna może pomóc, czy terapie są bezpieczne…. – to „temat rzeka”. Spróbujmy zweryfikować kilka mitów i błędnych przekonań oraz zmierzyć się z faktami. Zacznijmy od danych statystycznych…
Fizjoterapeuta – kto to jest?
Prawie rok temu (27-30.09.2019) KIF (Krajowa Izba Fizjoterapeutów) zleciła przeprowadzenie badań, których celem było sprawdzenie znajomości zawodu fizjoterapeuty oraz poziomu korzystania z usług fizjoterapeutycznych. Była to pierwsza w Polsce próba zbadania jak wygląda świadomość Polaków.
Podczas badania okazało się, że nazwa „fizjoterapeuta” jest znana i kojarzona z zawodem. 41,1% badanych zna termin „fizjoterapeuta” i kojarzy go z osobą, która poprzez różne formy aktywności ma pomóc w przywracaniu / poprawie sprawności ruchowej i fizycznej człowieka. Wyraźnym konkurentem jest termin „rehabilitant” (32,4%). Na kolejnych miejscach pojawił się w kolejności „fizykoterapeuta” i „masażysta”.
Kto prawidłowo kojarzy zawód fizjoterapeuty? To przede wszystkim osoby z wyższym wykształceniem (54%), deklarowaną dobrą sytuacja materialną (50,8%) w grupie wiekowej poniżej 34 lat (54,3%) oraz 35-54 lat (45,6%), które systematycznie korzystają z Internetu (50,9%). Na drugim biegunie znalazły się osoby, które nie bardzo kojarzą co się kryje pod hasłem „fizjoterapeuta” – to grupa osób w wieku powyżej 55 lat (75%), ze średnią sytuacją materialną (65,4%), w znacznej mierze mieszkańcy wsi (63,2%), z wykształceniem zawodowym (70,4%).
Kto korzysta z usług fizjoterapeuty?
Drugim celem badania, poza świadomością zawodu, było sprawdzenie kto korzysta z usług fizjoterapeuty. Okazało się, że 50,1% Polaków nigdy nie korzystało z pomocy fizjoterapeuty. Natomiast 4,8% nigdy nie słyszało o fizjoterapii. Mapa Polski pokazuje znaczne różnice w tym zakresie. Najwięcej mieszkańców (ponad 60%) z województwa opolskiego i warmińsko-mazurskiego korzysta z fizjoterapii. Natomiast zdecydowanie mniej (poniżej 40%) w województwie małopolskim i kujawsko-pomorskim.
W Polsce korzysta z fizjoterapii 49,9%. Kim są Pacjenci? Są to przede wszystkim kobiety (53,6%), osoby z wykształcenie średnim (54%) oraz wyższym (66,3%), w wieku 35-54 lat (55%).
Czy Pacjenci są zadowoleni z pracy fizjoterapeuty?
Jak Pacjenci oceniają pracę fizjoterapeuty? W jakim stopniu wizyta spełniła ich oczekiwania? Jaki jest deklarowany poziom rekomendacji?
Wyniki badań są dość optymistyczne. W skali od 0-10, odnotowano wysoki stopień rekomendacji (8,15) oraz stopień spełnienia oczekiwań (7,48).
Ustawa o zawodzie fizjoterapeuty weszła w życie dość niedawno, bo 25 września 2015 r., rok później powstała Krajowa Izba Fizjoterapeutów (KIF), a zawód fizjoterapeuty stał się samodzielnym zawodem medycznym. Zarówno przed KIF jak i przed każdym fizjoterapeutą stoi ważne zadanie. Każdy z nas powinien być aktywnym promotorem zawodu fizjoterapeuty, pokazywać możliwości fizjoterapii, pomagać i edukować Pacjentów.
W gabinetach Fizjoterapia PANACEUM terapia jest równie ważna co edukacja i profilaktyka Pacjentów.
SPRAWDŹ NAJBARDZIEJ POPULARNE MITY, które wybraliśmy dla Ciebie. Oczywiście mitów jest znacznie więcej…
MIT 1
Fizjoterapia jedynie wspomaga leczenie
Zdarza się, że fizjoterapia jest traktowana wyłącznie jako działanie wspomagające, wspierające tradycyjne formy leczenia. Nie do końca tak jest. Bywa też tak, że fizjoterapia jest podstawową formą leczenia. Przykładem mogą być dolegliwości w zaburzeniach poziomu aktywności układu nerwowego, które można wyeliminować lub ograniczyć wyłącznie fizjoterapią.
Tak więc fizjoterapia sprawdza się jako terapia główna lub wspomagająca w leczeniu wielu chorób.
MIT 2
Fizjoterapeuta nie może podejmować samodzielnie decyzji o sposobie leczenia
Przed wprowadzeniem ustawy o zawodzie fizjoterapeuty (przed 2015) fizjoterapeuta wykonywał zalecenia lekarza. Obecnie, fizjoterapeuta z prawem wykonywania zawodu (posiadający numer licencji) może samodzielnie diagnozować, proponować plan leczenia oraz stosować terapie. Może też zlecać badania oraz konsultację z lekarzem.
MIT 3
Fizjoterapia nie jest dla każdego
Fizjoterapia jest dla każdego, czyli dla kogo? Sportowiec, kobieta w ciąży, programista… Nie ma konkretnej grupy wiekowej jak i zawodowej. W każdym wieku może pojawić się dolegliwość lub problem, w którym może pomóc fizjoterapeuta.
MIT 4
Fizjoterapia pomaga tylko osobom niepełnosprawnym
Ten mit często łączy się z błędnym przekonaniem, że z usług fizjoterapeuty korzystają przede wszystkim osoby niepełnosprawne oraz seniorzy.
Fizjoterapia to wiele zróżnicowanych działań zgrupowanych w podstawowe działy takie jak kinezyterapia, fizykoterapia i masaż. W zależności od doboru narzędzi terapeutycznych aktywność wykonywana jest przez terapeutę, Pacjenta lub aparaty fizykalne.
Celem pracy fizjoterapeuty może być przywracanie zdrowia i sprawności, ale także poprawa wydolności czy kondycji u sportowca. Metody fizjoterapeutyczne są pomocne w leczeniu chorób, przywracaniu sprawności psychofizycznej jak również w profilaktyce.
MIT 5
Fizjoterapia pomaga przede wszystkim osobom w starszym wieku
Fizjoterapia może pomóc osobom w każdym wieku. Warto pamiętać, że w przypadku wystąpienia problemu, wcześnie rozpoczęta fizjoterapia może zapobiec poważnym dolegliwościom w przyszłości.
MIT 6
Kobiety w ciąży nie mogą korzystać z pomocy fizjoterapeuty
Istnieją różne techniki dedykowane właśnie dla kobiet w ciąży. Podczas ciąży dochodzi do dużych zmian fizjologicznych, często pojawia się bolesność w obrębie kręgosłupa i miednicy. Jest to szczególnie uciążliwe dla kobiet, które już przed ciążą miały problemy z kręgosłupem i układem ruchu. Fizjoterapia pomaga kobietom przejść przez ten etap życia.
Oczywiście nie wszystkie zabiegi, szczególnie z zakresu fizykoterapii są możliwe w okresie ciąży. Właściwy dobór narzędzi zależy od doświadczenia fizjoterapeuty.
Warto też wspomnieć, że również podczas okresu połogu, który jest ważnym momentem w życiu młodej mamy, pomoc fizjoterapeuty może być wskazana np. podczas instruktażu ćwiczeń mięśni dna miednicy.
MIT 7
Poziom współpracy Pacjenta z fizjoterapeutą nie ma wpływu na przebieg terapii
Na pewno nie jest łatwo zdobyć zaufanie Pacjenta już po „przysłowiowych” 5 minutach. Bardzo ważne jest nastawienie Pacjenta oraz współpraca. Kluczowa jest dobra relacja Pacjenta z terapeutą oraz wzajemne zaufanie. Tylko wspólne zaangażowanie fizjoterapeuty i Pacjenta pozwala osiągnąć sukces.
Dla uzyskania długotrwałego efektu konieczna jest również samodzielna praca Pacjenta. Fizjoterapia nie działa jak tabletka przeciwbólowa – aplikujemy i pojawia się efekt. Natomiast wypracowane efekty, uzyskane podczas współpracy Pacjent-Terapeuta utrzymują się zdecydowanie dłużej.
MIT 8
Fizjoterapeuta to masażysta
To chyba jeden z najstarszych stereotypów. Fizjoterapeuci zajmują się fizjoterapią, która wykorzystuje kinezyterapię, fizykoterapię i masaż.
Kinezyterapia to leczenie ruchem, ćwiczenia i inne aktywności, które mają pomóc w procesie leczenia. Fizykoterapia wykorzystuje fizyczne bodźce działające na organizm takie jak: pole magnetyczne, laser, prąd, ultradźwięki czy temperatura. Masaż to oddziaływanie bierne mechaniczne, które pełni rolę uzupełniającą, natomiast nie główną.
Warto wspomnieć, że podczas terapii fizjoterapeuta może wykorzystać kompilację różnych elementów np. kinezyterapię połączyć z fizykoterapią.
MIT 9
Fizjoterapia i fizykoterapia to jest to samo
Na pewno nie jest to synonim. Fizjoterapia to kinezyterapia, fizykoterapia i masaż. Fizykoterapia to działanie fizykalne takie jak: pole magnetyczne, laser, prąd, ultradźwięki. Tak więc fizykoterapia jest elementem fizjoterapii.
MIT 10
Przed rozpoczęciem fizjoterapii konieczne są badania takie jak MR, RTG, USG czy CT
Jeśli Pacjent posiada wyniki badań to warto zabrać je ze sobą podczas pierwszej wizyty w gabinecie. Natomiast wykonywanie specjalistycznych badań np. MR nie jest niezbędne przed wizytą.
Podczas wywiadu i badania fizykalnego fizjoterapeuta uzyskuje niezbędne informacje umożliwiające podjęcie leczenia. Jeśli podczas terapii trzeba będzie wykonać dodatkowe badania to fizjoterapeuta określi jakie badania warto zrobić aby właściwie ukierunkować proces leczenia.
MIT 11
Łatwo jest zdobyć zawód fizjoterapeuty
Zawód fizjoterapeuty jest samodzielnym zawodem medycznym. Możliwość jego wykonywania jest związana z koniecznością spełnienia szeregu restrykcyjnych wymagań. Niezbędne są 5 letnie studia magisterskie, które merytorycznie przygotowują do zawodu. Bardzo ważne są również praktyki. Przyszły fizjoterapeuta musi również zdać egzamin państwowy. W tym zawodzie niezbędne jest podnoszenie kwalifikacji i dokształcanie. Literatura fachowa, kursy, szkolenia, warsztaty to codzienność każdego fizjoterapeuty, który chce być na bieżąco z tym co się dzieje w dynamicznie rozwijającej się branży.
Warto też wspomnieć, że w przypadku fizjoterapeuty istotne są predyspozycje oraz cechy takie jak: odpowiedzialność, cierpliwość oraz empatia. Sprawdź też artykuł – Dobry fizjoterapeuta – co to znaczy?
MIT/FAKT 1
Skuteczna fizjoterapia wymaga wielu wizyt u specjalisty
Podejmując decyzję o leczeniu warto zarezerwować czas aby systematycznie uczęszczać na fizjoterapię. Są sytuacje, że nie wystarczy kilka zabiegów aby uzyskać trwały efekt. Nie ma jednoznacznej recepty ile zabiegów wywoła maksymalny efekt. Czasem wystarczy 1-2 wizyty, ale najczęściej trzeba kontynuować do 5-10. Wszystko zależy od konkretnego problemu, z którym przychodzi Pacjent oraz jego kondycji psychofizycznej.
MIT/FAKT 2
Skuteczna fizjoterapia wymaga specjalistycznego sprzętu
Zarówno masaż jak i kinezyterapia nie wymagają specjalistycznego sprzętu. Masaż to oddziaływanie mechaniczne, w przypadku kinezyterapii obciążeniem jest ciało Pacjenta.
Natomiast podczas terapii specjalista może wykorzystać kompilację różnych elementów fizjoterapii np. połączyć kinezyterapię z fizykoterapią, która wymaga specjalistycznego sprzętu jakim jest laser, ultradźwięki czy pole magnetyczne.
Przede wszystkim ważna jest skuteczność i pozytywne oddziaływanie terapii. Dla uzyskania efektu można ale nie trzeba wykorzystać specjalistyczny sprzęt. Terapia każdorazowo dobierana jest indywidualnie, a w miarę postępu modyfikowana, tak więc wszystko zależy od konkretnej sytuacji.
MIT/FAKT 3
Skuteczna terapia zależy wyłącznie od doświadczenia fizjoterapeuty
Zawód fizjoterapeuty jest samodzielnym zawodem medycznym. W zakresie kwalifikacji fizjoterapeuty jest ocena kondycji ruchowej Pacjenta oraz jego możliwości. Doświadczony specjalista potrafi rozpoznać problem czy schorzenie, przygotować plan terapeutyczny oraz zweryfikować efekty terapii na poszczególnych etapach leczenia. Natomiast nawet wysoko wykwalifikowany fizjoterapeuta, tak jak każdy inny specjalista może popełniać błędy.
Decydując się na wizytę u fizjoterapeuty warto sprawdzić nie tylko jego kwalifikacje ale również opinie Pacjentów.
MIT/FAKT 4
Fizjoterapię należy rozpocząć od razu po urazie lub operacji
Czas rozpoczęcia terapii jest ważny i może mieć bezpośredni wpływ na wyniki leczenia.
Przykurcze mięśni czy też nieprawidłowe wzorce ruchu powstałe po nieleczonym urazie mogą się utrwalić. Czas ma znaczenie zarówno po przebytej operacji np. stawu biodrowego czy kolanowego, ale też po „zwykłym” złamaniu kończyny. Im wcześniej rozpoczniemy terapię, tym lepsze efekty możemy osiągnąć.
Już w pierwszych dobach po zabiegu działanie fizjoterapeuty może mieć bezpośredni wpływ na późniejszy powrót do zdrowia i sprawności. W tym przypadku czas rozpoczęcia terapii jest konsultowany z lekarzem prowadzącym. Jeśli nie ma przeciwskazań to można rozpocząć fizjoterapię, która ma na celu pionizowanie Pacjenta czy też przeciwdziałanie ewentualnym zakrzepom. Oczywiście zakres oddziaływań fizjoterapeutycznych jest ograniczony i każdorazowo dostosowany do zdrowia i kondycji Pacjenta.
Z drugiej strony fizjoterapia jest możliwa i bywa skuteczna nawet długi czas po urazie czy unieruchomieniu. Dolegliwości bólowe czy ograniczenia w zakresie ruchu bywają uciążliwe i wpływają na komfort życia, warto więc znaleźć fizjoterapeutę, który dobierze odpowiednią terapię, dostosowaną do urazu oraz upływu czasu. Warto też wspomnieć, że nieleczone urazy czy dolegliwości mogą powodować kolejne problemy w przyszłości.
Masz pytania, wątpliwości dotyczące fizjoterapii?
Skontaktuj się z nami. Chętnie odpowiemy na Twoje pytania.
Zobacz nasz BLOG
Znajdziesz tam artykuły oraz Cykl „Przychodzi Pacjent do fizjoterapeuty”, gdzie opisujemy częste problemy, z którymi spotykamy się w gabinecie. Być może wskazówki i porady zamieszczone na blogu zainspirują również Ciebie?
AUTOR: Paweł Czarnocki
